Panzanella is de iconische Toscaanse salade die oud stokbrood en rijpe tomaten verheft tot een sappig, knapperig en uitgesproken zomers gerecht. Het geheim zit in de sprankelende vinaigrette van extra vierge olijfolie en rodewijnazijn, het geurige basilicum en de juiste broodstructuur: het zuigt de sappen op maar blijft veerkrachtig. De perfecte manier om overgebleven brood en tomaten op hun smaakpiek te gebruiken.
Ingrediënten
- Oud stokbrood — 250 g
- Rijpe tomaten — 600 g
- Komkommer — 200 g (optioneel)
- Rode ui — 80 g
- Verse basilicum — 15 g
- Kappertjes — 1 el (optioneel)
- Ontpitte olijven — 50 g (optioneel)
- Knoflook — 1 teentje
- Rodewijnazijn — 30 ml
- Extra vierge olijfolie — 60 ml
- Zout — 1 tl (of naar smaak)
- Zwarte peper, gemalen — 0,25 tl
- Koud water — 60 ml (om het brood te bevochtigen)
Zo maak je panzanella
- Snijd de tomaten in royale parten. Vang het sap op – dat gaat in de dressing.
- Snijd de rode ui in flinterdunne halve ringen. Om de scherpte te temperen, leg 5 minuten in koud water en dep droog.
- Snijd de komkommer (als je die gebruikt) in halvemaanplakjes. Scheur de basilicum grof met je handen.
- Snijd het stokbrood in blokjes van 2–3 cm. Besprenkel met 60 ml koud water, hussel en laat 5 minuten staan; knijp dan licht uit – het brood moet soepel zijn, niet zompig. Alternatief: rooster de blokjes 5–7 minuten in een droge koekenpan tot een dun korstje.
- Maak de dressing: meng het tomatensap met de rodewijnazijn, het geplette teentje knoflook, zout en peper. Klop de olijfolie erdoor tot een emulsie.
- Meng in een grote kom het brood met tomaten, komkommer, ui, kappertjes en olijven. Giet de dressing erover en schep voorzichtig om zodat het brood de geurige sappen opneemt.
- Voeg de basilicum toe en meng nogmaals luchtig.
- Dek af en laat 15–20 minuten rusten op kamertemperatuur of in de koelkast – zo trouwen de smaken en trekt het brood gelijkmatig vol.
- Proef en finetune: voeg indien nodig een snuf zout, een scheutje olie of wat extra azijn toe. Serveer direct.
Serveren en bewaren
Serveer panzanella licht gekoeld of op kamertemperatuur – zo komen het basilicumaroma en de tomatenzoetheid het best tot hun recht. Mooie finishing touch: versgemalen peper en nog een drup uitstekende extra vierge olie vlak voor het serveren. Restjes bewaar je luchtdicht tot 24 uur; fris vóór het serveren op met een paar partjes tomaat en een snuf zout.
📹 Bekijk het videorecept op ons Telegram-kanaal
Tips en variaties
- Brood: stokbrood, ciabatta of landbrood van tarwe zijn ideaal. Glutenvrij? Gebruik een goed glutenvrij brood en rooster het kort in de pan.
- Tomaten: mix rassen en kleuren – vleestomaten, trostomaten, cherrytomaatjes. Hoe rijper, hoe beter.
- Zuurte: vervang rodewijnazijn desgewenst door wittewijn- of appelazijn; voor een zachtere touch kun je citroensap gebruiken. Een paar ansjovisfilets geven extra umami.
- Extras: paprika, bleekselderij, minibolletjes mozzarella, geroosterde pijnboompitten, kikkererwten – voor vulling en textuur.
- Broodstructuur: fan van crunch? Droog de blokjes 8–10 minuten in de oven op 180°C en meng de dressing pas vlak voor het serveren.
- Voorbereiden: bewaar gesneden groenten en dressing apart; voeg het brood 15–20 minuten voor het serveren toe.
- Smaakbalans: de ideale panzanella draait om tomatenzoetheid, zout, levendige zuren en fruitige olie. Stel af op jouw tomaten.
Voedingswaarden per portie
| Calorieën | 340 kcal |
| Eiwitten | 8 g |
| Vet | 17 g |
| Koolhydraten | 41 g |
| Vezels | 5 g |
| Suikers | 7 g |
| Natrium | 900 mg |
FAQ
Kan ik vers, niet-uitgedroogd brood gebruiken?
Ja, maar rooster de blokjes beter in de oven of in de pan, zodat ze hun vorm houden en de dressing opnemen zonder papperig te worden.
Waarmee vervang ik rodewijnazijn?
Wittewijn- of appelazijn, en ook citroensap. Begin met minder en voeg naar smaak toe.
Hoe maak ik de salade glutenvrij?
Vervang het stokbrood door glutenvrij brood en rooster het tot een lichte korst.
Kun je panzanella vooraf maken?
Ja, maar bewaar groenten en dressing apart. Voeg het brood toe en meng 15–20 minuten voor het serveren.
Wat voeg ik toe voor een meer vullende versie?
Mozzarella, kikkererwten uit blik, gegrilde kip of tonijn in eigen nat passen allemaal prima bij de basis van panzanella.